43 بررسی و نقد پوزیستویسم - استاد: محمد آصف حکمت
گزیده درس چهل و سه در درس گذشته دیدگاه پوزیتویستها راجع به مفاهیم کلی بررسی گردید و آنها منکر ادراک عقلی و مفاهیم هستند و شناخت واقعی را در همان شناخت حسی خلاصه میکنند. آنان اعتقاد دارند که آنچه به اسم مفاهیم کلی یاد میشوند، در واقع الفاظی ذهنی است که به عنوان سبولهایی برای مصادیق همگون وضع شده است. لذا، آنها معقولات ثانیه را الفاظی پوچ و بدون معنا میدانند و مسائل متافیزیکی را غیر علمی قلمداد میکنند، چون با تجربه حسی قابلاثبات نیستند. در ادامه بر اشکالات دیدگاه پوزیتویستها اشاره میکند و اولین اشکال قول آنها این است که با نادیده گرفتن علوم حضوری و بدیهیات عقلی راهی برای اثبات ارزش شناخت نخواهدداشت. در حقیقت سنگبنای فکر بشر، علوم حضوری و علوم بدیهی است که توسط پوزیتویستها کنار زده میشود. دومین ایراد دیدگاه پوزیتویستها این است که آنها لرزانترین و خطاپذیرترین زیربنای فکری را زیربنای فکری خودشان قرار دادهاند. سوم اینکه، همان اشکالاتی که بر اسمیین وارد بودند، بر پوزیتویستها نیز وارد میباشند. چهارم اینکه، پوچ دانستن مفاهیم متافیزیکی یک ادعای نادرست و واضح البطلان است. پنجم اینکه بر اساس مبنای پوزیتویستها، جایی برای هیچ قانون علمی قطعی وجود ندارد. اضافه بر اشکالاتی که ذکر گردید، اشکالات دیگری نیز در این زمینه وجود دارد. کلیدواژه: دیدگاه حسگرایی.
