230 ضمیر و تمثیل در خطابه - استاد: رحمت الله رضایی

گزیده درس دوصد و سی بحث در باره‌ی قیاس خطابی است. در درس گذشته بیان شد که در قیاس خطابی به دلیل اینکه کبرای این قیاس حذف می‌شود، به این نوع قیاس، «ضمیر» گفته می‌شود. امّا، چرا کبرا حذف می‌شود؟ در درس گذشته بیان گردید که سه دلیل برای حذف آن وجود دارد. بحث بعدی تمثیل است. تمثیل قبلاً در باب حجت تعریف گردید و موارد آن بیان شد. در بحث خطابه هم به این نکته اشاره گردید که در تمثیل تمام شرائط برهان لازم نیست. با توجه به مطالب یادشده مرحوم مظفر می‌فرماید: تمثیل در خطابه سه گونه است: اوّل، تمثیلی که به واسطه‌ی اشتراک ممثل‌به با مطلوب در معنای عامی که گمان می‎رود علت حکم در ممثل‌به است، صورت می‌گیرد. دوّم، تمثیلی که به واسطه‌ی مشابهت در نسبت میان آن دو است. سوم، تمثیلی که تنها بر حسب اشتراک در اسم می‌باشد. کلیدواژه: ضمیر و تمثیل.