کتاب الکافی (قسمت صد و بیست و هشت)؛ تفسیر وجه الله و شؤون معصومان علیهم السلام- مدرس: شیخ حسن میلانی

گزیده درس صد و بیست و هشت در درس گذشته بررسی خطبه‌های باب کلیات توحید به پایان رسید و از این درس استاد به ترجمه و تبیین روایات باب «النوادر» می‌پردازد. مرحوم کلینی در این باب، یازده حدیث جمع‌آوری کرده که اولین آن از امام صادق (ع) نقل شده است. حارث بن مغیره نصری می‌گوید: از امام صادق (ع) درباره‌ی تفسیر آیه شریفه «كُلّ شَيْ‏ءٍ هالِكٌ إِلّا وَجْهَهُ: هر چیزی نابود است جزء صورت او» سئوال شد؟ حضرت فرمود: در اين‏باره چه مي‌گويند؟ عرض كردم مي‌گويند: همه چيز هلاك شود جز صورت خدا. امام (ع) فرمود: منزه است خدا، سخن درشتى گفته‌اند؛ مقصود از وجه، راهى است كه به سوى خدا روند. در روایت دوّم، امام صادق (ع) راجع به تفسیر این آیه شریفه: «كُلّ شَيْ‏ءٍ هالِكٌ إِلّا وَجْهَهُ: همه چيز نابود است جز وجه خدا» فرمود: هر كسی از راه اطاعت محمد (ص) با انجام آنچه مأمور شده است به سوى خدا رود، وجهى است كه نابود نگردد چنانچه خداوند فرمايد: هر کسی اطاعت پيامبر كند اطاعت خدا كرده است. حدیث سوم از حضرت امام باقر (ع) روایت شده است. ایشان می‌فرماید: ما هستيم آن مثانى كه خدا به پيامبر ما محمد (ص) عطا فرموده است (يعنى ما همدوش قرآن هستيم كه چنانچه پيامبر فرمود: دو چيز سنگين ميان شما گذاشته‏ام). ما هستيم وجه خدا كه در زمين ميان شما رفت و آمد می‌كنيم. ما هستيم ديده خدا ميان خلقش و در باز و رحمت و بندگانش شناخت هر كه ما را شناخت و پيشوائى پرهيزكاران را نشناخت هر كه ما را نشناخت. امام صادق (ع) در حدیث چهارم راجع به قول خدای متعال «خدا را نام‌هاى نيكوست او را با آنها بخوانيد،» فرمود: سوگند به خدا ما هستيم آن نام‌هاى نيكو كه خدا عملى را از بندگان نپذيرد؛ مگر آنكه با معرفت ما باشد. هم‌چنین امام صادق (ع) در حدیث پنجم، به چگونگی آفرینش ائمه معصومان (ع) و نقش آنها در جامعه انسانی پرداخته است. در بخش اوّل روایت فرموده است: خداوند ما را آفريد و آفرينش ما را نيكو ساخت، چون که طينت ما را از عليين قرار داد و استعداد كمالات را در ما فوق‌‌العاده ساخت. ما را صورت‌گرى كرد و نيكو صورت‌گرى كرد و اخلاق حميده و صفات فاضله را در سرشت ما گذاشت. ما را در ميان بندگان خويش قرار داد تا كردار آنها را بنگريم و نزد او گواهى دهيم و در ميان مردم زبان گويا قرار داد تا معارف و حلال و حرام او را براى آنها بيان كنيم و ... کلیدواژه: کتاب توحید، باب «النوادر» (روایات 1 ـ 5).