234 موضوع احباط و تکفیر و انقطاع عذاب مؤمن - استاد: شیخ حسن میلانی

گزیده درس دوصد و سی و چهار درس دوصد و سی و چهار از «المسألة السابعة، فی الإحباط و التکفیر»، شروع شده است و تا به واسطه‌ی گناه بعدی‌اش نابود گردد و گناهان قبلی به وسیله‌ی طاعات بعدی بخشیده شود. در این مس«کمن اشرک بالله تعالی مدّة عمره و ذلک محال لقبحه عندالعقلاء» ادامه دارد. این مسئله در باره‌ی احباط و تکفیر بحث می‌کند. معنای احباط و تکفیر این است که ثواب کارهای خوب قبلی مکلف ئله میان اندیشمندان اسلامی اختلاف وجود دارد و کسانی‌که قائل به احباط و تکفیر شده‌اند، باز در میان خودشان اختلاف‌نظر دارند. مرحوم خواجه احباط را باطل می‌داند، چون مستلزم ظلم است و هم‌چنین خداوند هم فرموده است: «فمن یعمل مثقال ذرة خیراً یَرَه». دلیل دیگر بر بطلان احباط و تکفیر این است که وقتی یکی دو برابر دیگری باشد، اولویتی وجود ندارد. این سخن مرحوم خواجه رد بر قول ابوهاشم است که قائل به موازنه شده است. مسئله هشتم در باره‌ی انقطاع عذاب اهل کبائر است. مرحوم خواجه فرموده است: کافر و مشرک در عذاب جهنم جاویدان هستند؛ ولی کسانی که مرتکب گناه کبیره شده‌اند در جهنم به صورت موقت هستند و همیشگی بودن عذاب آنها عقلاً قبیح است. کلیدواژه: احباط و تکفیر، و عذاب کافر و اهل کبیره.