217 فصل دوازدهم انتزاع عقل و عاقل و معقول از وجود واحد - استاد: دکترعلی جمعه مظفری

گزیده درس دوصد و هفده در پایان درس گذشته، استاد وارد فصل یازدهم گردید و محتوای آن را نیز در همان درس به پایان رسانید. در این درس استاد به مباحث مربوط به فصل دوازدهم می‌پردازد که مرحوم علامه در آن مباحث دقیق‌تری مطرح کرده است. این فصل با این عنوان کلید خورده است که هر امر مجردی، هم عقل، هم عاقل و هم معقول است و در واقع ایشان در این فصل می‌خواهد اتحاد عقل و عاقل و معقول را به اثبات برساند. مرحوم مصنف بعد از تبیین و توضیح موضوع بحث به یک اشکال اشاره می‌کند که چنانچه هر مجردی این گونه باشد باید نفس هم به عنوان یک امر مجرد نسبت به تمام مجردات آگاهی داشته باشد و حال آنکه چنین نیست؟ مرحوم علامه از این اشکال پاسخ می‌دهد. در پایان این فصل به این نکته پرداخته شده است که آنچه در این فصل بیان گردید مربوط به جواهر است و اعراض را که دارای وجود لغیره است، شامل نمی‌شود. همین‌طور این حکم [عدم شمول] در مورد نسبت‌ها، اضافات و روابط نیز جاری می‌شود به دلیل اینکه آنها دارای وجود لغیره هستند و خود آنها عاقل و عالم به حساب نمی‌آیند. کلیدواژه: اتحاد عقل، عاقل و معقول.