کتاب الکافی(قسمت پانصد و شصت و سه)؛ عدم یاری مؤمن و محروم کردن او - مدرس: شیخ حسن میلانی

در این درس از کتاب «ایمان و کفر» الکافی، استاد میلانی دو باب مهم اخلاق اجتماعی را بررسی می‌کند؛ یکی باب «مَنِ اِسْتَعَانَ بِهِ أَخُوهُ فَلَمْ يُعِنْهُ» و دیگری باب «مَنْ مَنَعَ مُؤْمِناً شَيْئاً مِنْ عِنْدِهِ أَوْ مِنْ عِنْدِ غَيْرِهِ». محور اصلی این دو باب، مسئولیت انسان مؤمن در برابر نیازهای برادر دینی و آثار سنگین بی‌تفاوتی نسبت به مشکلات دیگران است. در باب نخست، مرحوم کلینی چهار روایت درباره ضرورت یاری رساندن به مؤمنان نقل می‌کند. در روایت اول، امام باقر (ع) می‌فرماید کسی که نسبت به کمک به برادر مسلمان خود بخل بورزد و برای رفع نیاز او اقدام نکند، خداوند او را گرفتار کمک به افرادی خواهد کرد که در آن کمک، معصیت الهی وجود دارد و هیچ پاداشی نیز نصیب او نمی‌شود. در روایت دوم، امام صادق (ع) هشدار می‌دهد که اگر یکی از شیعیان برای رفع حاجت نزد برادر دینی خود برود و او با وجود توانایی، حاجتش را برآورده نسازد، خداوند وی را گرفتار خدمت به دشمنان اهل‌بیت (ع) می‌کند و در قیامت او را عذاب خواهد نمود. در روایت چهارم نیز امام موسی کاظم (ع) می‌فرماید هرکس برادر مؤمنش به او پناه آورد و او با وجود توانایی، مشکلش را حل نکند، رابطه خود را با خداوند قطع کرده است. استاد میلانی در توضیح این روایات تأکید می‌کند که کمک به مؤمن تنها یک عمل اخلاقی مستحب نیست، بلکه نشانه پیوند واقعی انسان با ایمان، ولایت و مسئولیت اجتماعی اسلامی است. سپس استاد وارد باب دوم می‌شود که درباره منع کمک به مؤمنان است. در این باب، مرحوم کلینی چهار روایت نقل کرده که همگی شدت نکوهش بخل و خودداری از کمک را بیان می‌کنند. در روایت نخست، امام صادق (ع) می‌فرماید هر مؤمنی که مؤمن دیگری را از کمک خود یا کمک دیگران محروم سازد، در حالی که توانایی رفع نیاز او را دارد، روز قیامت با چهره‌ای سیاه، چشمانی کبود و دست‌هایی بسته محشور خواهد شد و به عنوان خیانت‌کار به خدا و رسول معرفی می‌شود. در روایت چهارم، امام موسی کاظم (ع) می‌فرماید هنگامی که مؤمنی برای حاجتی نزد برادر دینی خود می‌رود، در حقیقت رحمتی الهی به سوی او فرستاده شده است؛ اگر آن رحمت را بپذیرد، به ولایت اهل‌بیت (ع) متصل می‌شود و اگر آن را رد کند و با وجود توانایی حاجتش را برآورده نسازد، خداوند ماری آتشین را بر او مسلط می‌کند که در قبر تا روز قیامت او را عذاب دهد. استاد میلانی در جمع‌بندی این دو باب توضیح می‌دهد که در فرهنگ روایی اهل‌بیت (ع)، جامعه ایمانی بر اساس تعاون، همدلی و رفع نیاز دیگران شکل می‌گیرد و بی‌تفاوتی نسبت به مشکلات مؤمنان، نشانه ضعف ایمان و دوری از ولایت الهی است. #اصول_کافی #الکافی #مرحوم_کلینی #استاد_میلانی #کتاب_ایمان_و_کفر #کمک_به_مؤمن #رفع_حاجت_مؤمن #حقوق_مؤمن #اخلاق_اسلامی #امام_باقر #امام_صادق #امام_کاظم #ولایت #ایمان #مسئولیت_اجتماعی #برادری_دینی #احادیث_اهل_بیت #تعاون #خدمت_به_مردم #معارف_اسلامی ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 🔗 دسترسی به تمام جلسات: https://www.youtube.com/playlist?list=PLXYLftvtiy7et4mLToqigRtROTmdzqO3L ✅ سابسکرایب برای دروس جدید: https://youtube.com/@ImamHussainFoundation?si=Ac2ahybOMbhmHkVo https://www.youtube.com/watch?v=LiZLqtoHBNU