183 اماره طریق است یا سبب - استاد: علی جمعه مظفری
کتاب اصول فقه مرحوم مظفر: این درس اختصاص دارد به اینکه آیا اماره طریق است یا سبب؟ کار شناس محترم در آغاز به تیین حجیت امارات پرداخته است. گروهی از اصولیون می گویند: امارات مطلقا حجیت دارند حتی در فرض انسداد باب علم و علمی. و گروهی دیگر اعتقاد دارند به اینکه امارات فقط در فرض انسداد باب علم حجتاند دسته اول: خودشان در نحوه حجیت امارات اختلاف دارند. گروهی مسلک طریقیت را برگزیدهاند مانند مشهور شیعه. و گروهی مسلک سببیت را انتخاب کردهاند مانند معتزله. و برخی هم مسلک سلوکیه را مطرح کردهاند مانند امثال شیخ انصاری. سپس به تبیین هرکدام از این مسالک سه گانه پرداخته است. مسلک طریقیت: خداوند در لوح محفوظ احکامی دارد که بر اساس مصالح و مفاسد واقعیه جعل نمودهاند و در آن احکام عالم و جاهل مسلمان و کافر به طور مساوی شرکت دارند اگر آن مطابق واقع باشد مکلف پاداش می گیرد واگر مطابق واقع نباشد مکلف عقاب نمی گردد البته پاداش هم نمی گیرد. مسلک سببیت: اگر اماره بر حکمی از احکام قائم شد قیام اماره باعث می گردد که طبق مؤدای اماره از سوی شارع مصلحتی جعل گردد که مساوی با مصلحت از دست رفته یا بیشتر از آن باشد در صورت خطای اماره این مصلحت جبران آن مافات انجام می دهد در ادامه به تبیین دیدگاه مرحوم مظفر پرداخته شده است اینکه ایشان می گوید: حق آن است که امارات طریق محض به سوی واقعاند. و طبق مؤدای اماره یک در صد هم مصلحت حادث نمی گردد طبع اماره خواهان آن است که طریق محض باشد به سوی واقع به دو دلیل: یک: لسان اماره لسان کاشفیت و حکایت گری از واقع است. دو: مهمترین دلیل بر حجیت امارات بنایی قطعی عقلایی عالماند. مهمترین مباحث این درس: پاسخ این پرسش: آیا اماره طریق است یا سبب؟ مسلک سلوکیه. مسلک طریقیت. مسلک سببیت
