کتاب الکافی(قسمت صد وهشتاد و دو)؛راسخون فی العلم امامان معصوم هستند- مدرس:حسن میلانی

گزیده درس صد و هشتاد و دو بحث در باب «أنَّ اَهل الذِّکر الّذین اَمَرَ الله الخَلقَ بِسُئوالِهم هُمُ الأئمة (ع)» است و تا هنوز هشت حدیث این باب بررسی شده است. اشاره شد که این باب در ارتباط با معنا و مراد از آیه شریفه «فَاسئَلُوا اَهلَ الذِّکر» است و این درس با ترجمه و تبیین آخرین حدیث این باب، یعنی حدیث نهم شروع می‌شود و بعد از آن استاد به بررسی روایات باب «أنَّ مَن وَصَفَهُ اللهُ تعالی فِی کِتابِه بِالعِلم هُمُ الأئِمَّة (ع)» می‌پردازد. در حدیث نهم، جواب امام رضا (ع) بررسی می‌شود که در پاسخ نامه احمد بن محمد بن ابی‌نصر است. خدای تبارک و تعالی می‌فرماید: «"فَسْئَلُوا أَهْلَ اَلذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ" وَ قَالَ اَللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: "وَ ما كانَ اَلْمُؤْمِنُونَ لِيَنْفِرُوا كَافَّةً فَلَوْ لا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي اَلدِّينِ وَ لِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْ يَحْذَرُونَ" فَقَدْ فُرِضَتْ عَلَيْهِمُ اَلْمَسْأَلَةُ وَ لَمْ يُفْرَضْ عَلَيْكُمُ اَلْجَوَابُ قَالَ قَالَ اَللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى "فَإِنْ لَمْ يَسْتَجِيبُوا لَكَ فَاعْلَمْ أَنَّما يَتَّبِعُونَ أَهْواءَهُمْ وَ مَنْ أَضَلُّ مِمَّنِ اِتَّبَعَ هَواهُ": اگر نمي‌دانيد از اهل ذكر بپرسيد و نيز فرموده است: مؤمنين همگى نتوانند سفر كنند، پس چرا از هر گروه ايشان، دسته‌اى سفر نكنند، تا در امر دين دانش آموزند و چون بازگشتند، قوم خويش را بيم دهند: شايد آنها بترسند. بنا بر اين بر مردم پرسش واجب گشته و بر شما پاسخ واجب نيست، امام (ع) مرقوم فرمود: خداى متعال می‌فرمايد: اگر از تو نپذيرفتند، بدان كه فقط‍‌ از هوس‌هاى خود پيروى مي‌كنند، گمراه‌تر از كسى كه پيروى هوس خود كند، كيست‌؟» در باب «أنَّ مَن وَصَفَهُ اللهُ تعالی فِی کِتابِه بِالعِلم هُمُ الأئِمَّة (ع)» تنها دو حدیث ذکر شده است که هر دو حدیث از جابر است و محتوای آن دو بیان می‌دارد که مقصود از عالم و دانا در قرآن کریم، همان ائمه (ع) است. بعد از این که استاد دو روایت این باب را برررسی می‌کند، به سراغ ترجمه و تبیین روایات باب «أَنَّ اَلرَّاسِخِينَ فِي اَلْعِلْمِ هُمُ اَلْأَئِمَّةُ عَلَيْهِمُ اَلسَّلاَم» می‌رود که در آن سه حدیث ذکر شده و همگی در مورد راسخون در علم است. از جمله حدیث سوم را عبدالرحمن بن کثیر از امام صادق (ع) در مورد راسخون در علم نقل می‌کند: «عَنْ عَبْدِ اَلرَّحْمَنِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ قَالَ: «اَلرّاسِخُونَ فِي اَلْعِلْمِ» أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ وَ اَلْأَئِمَّةُ مِنْ بَعْدِهِ عَلَيْهِمُ اَلسَّلاَمُ: راسخون در علم، اميرالمؤمنين و امامان بعد از ایشان مي‌باشند.» کلید واژه: کتاب حجت، باب «أنَّ اَهل الذِّکر الّذین اَمَرَ الله الخَلقَ بِسُئوالِهم هُمُ الأئمة (روایت 9)»، باب «أنَّ مَن وَصَفَهُ اللهُ تعالی فِی کِتابِه بِالعِلم هُمُ الأئِمَّة (روایات 1 ـ 2)» و باب «أَنَّ اَلرَّاسِخِينَ فِي اَلْعِلْمِ هُمُ اَلْأَئِمَّةُ عَلَيْهِمُ اَلسَّلاَم روایات 1 ـ 3)».